Twitter'da takip et
Ana Sayfa

TerminalBaz? sunucu sa?lay?c?lar?n nerdikleri paketler ile birlikte shell eri?imine izin verdiklerine mutlaka rastl?yorsunuzdur. Peki nedir bu shell dedikleri ve ne i?e yarar? ok k?saca zetlemek gerekirse; shell sunucunuz zerinde komut sat?r? zerinden i?lemler gerekle?tirebilmenize olanak sa?layan bir yaz?l?md?r. Shell ekran?n?, Windows’da “Ba?lat > al??t?r” ile kar??n?za ?kan kutuya “cmd” (win9x iin “command”) yazd???n?zda kar??n?za ?kan siyah ekran?n Linux versiyonu olarak d?nebilirsiniz. Windows’daki komut sat?r? ile kk benzerlikler gsterse de ok daha geli?mi? zellikler bar?nd?r?r, ki bu sayede de i?ini bilen birisi iin Linux ile i?letilen bir bilgisayar? herhangi bir arayze gerek kalmadan ynetmek ok kolayd?r.

Sunucu sa?lay?c?lar, bir ihmal ya da kas?t sonucunda tm sistemi etkileyecek sonularla kar?? kar??ya kalmamak iin, kullan?c?lara sa?lad?klar? shell eri?iminde genellikle k?s?tlamalara giderler. Fakat o?u kez kulan?c?lara kendi yetki alanlar?nda tm dosya i?lemlerini s?n?rs?zca gerekle?tirebilecek ve sunucu bilgisayarda kurulmu? olan yard?mc? programlar? kullanabilecek kadar yetki sa?lanmaktad?r.

Shell eri?imi, sunucular?n tercihine ba?l? olarak, TELNET veya SSH zerinden gerekle?tirilebilir. Hibir ?ifreleme yetene?i olmayan TELNET hem kullan?c?lar hem de sunucular a?s?ndan olduka gvensiz oldu?u iin genellikle tercih edilmezken, benim kulland???m DreamHost’da oldu?u gibi, sunucu sa?lay?c?n?z her iki metodu da destekleyebilir. E?er sunucunuz TELNET ile eri?ime izin veriyorsa, ba?ka hi bir araca ihtiya duymadan, her Windows kurulumu ile birlikte gelen TELNET istemcisini kullanarak ba?lanabilirsiniz (“Ba?lat > al??t?r > telnet”). Bununla birlikte, y?llard?r dzeltilmeyen bir geri-silme tu?u (backspace) problemi olan bu ara yerine, cretsiz ve a?k kaynak kodlu bir yaz?l?m PuTTY‘i kullanman?z? tavsiye ederim. Ben de, hem TELNET hem de SSH eri?imlerini destekleyen ve kararl? yap?s? ile birok ki?inin favorisi olan, PuTTY’i kullan?yorum.

Shell ve Linux konusunda sz fazla uzatmak istemiyorum, isterseniz internette yapaca??n?z kk bir arama ile istemedi?iniz kadar bilgiye ula?abilirsiniz :) Bunun yerine kk bir iki rnek vererek shell’in do?ru kullan?ld???nda hayat?n?z? nas?l kolayla?t?raca??n? anlatmak daha do?ru olacakt?r diye d?nyorum.

Ba?lamadan nce

Komut sat?r? zerinden gerekle?tirece?iniz i?lemler s?ras?nda yapaca??n?z bir yanl?? geri dn? olmayan hatalara ve bunlar?n sonucunda da telafi edilemeyecek veri kay?plar?na neden olabilir. Bu yzden, e?er komut sat?r? ile daha nceden tecrbeniz yoksa, sunucunuzda denemeler yapmadan nce kendi bilgisayar?n?z zerinde Linux al??an (live) CD’leri ile pratik yapmay? d?nebilirsiniz. E?er sunucunuzda al??may? tercih ederseniz, geici bir dizin olu?turarak denemelerinizi orada gerekle?tirmenizi neririm. Sunucunuz zerinde geici bir dizin olu?turmak iin a?a??daki komutu kullanabilirsiniz;

$ mkdir temp

daha sonra da bu dizinin ierisine girerek denemelerinizi burada gerekle?tirebilirsiniz.

$ cd temp

Herhangi bir komutu gerekle?tirmeden nce nerede oldu?unuzdan emin olmak iin “pwd” komutunu kullanabilirsiniz.

$ pwd

pwd komutu size a?a??dakine benzer bir ?ekilde sunucunuzda nerede bulundu?unuzu gsterecektir;

/home/adiniz/temp

stteki durumda “temp” dizini ierisindesiniz demektir. Dizin ieri?ini listelemek iin “ls” komutundan yararlanabilirsiniz.

$ ls -al

ve birka kk ipucu;

  • Tab tu?u shell kullan?m?na h?z kazand?r?r;
    Tab tu?u ile dosya ve dizin adlar?n?n otomatik olarak tamamlanmas?n? sa?layabilirsiniz. rne?in wp-admin/ dizinini yazarken wp-a yazd?ktan sonra tab tu?una t?klarsan?z shell dizin ad?n? sizin iin otomatik olarak tamamlayacakt?r.
  • Yazd???n?z komutlar?n gemi?i kaydedilir;
    Shell kullan?rken kulland???n?z komutlar?n gemi?i kaydedilir ve isterseniz klavyenizdeki yukar? ok tu?unu kullanarak en son kulland???n?zdan ba?layarak bunlar? grebilirsiniz. Bu sizi ayn? uzun komutlar? tekrar yazma zahmetinden kurtararak zaman kazand?r?r.
  • “.” ve “..” ifadeleri;
    Bir dizin alt?ndaki ieri?i listelerken kar??la?aca??n?z “.” ve “..” ifadeleri, s?ras? ile, bulundu?unuz dizinin ve bir st dizinin yolunu simgelerler. Bunlar? dosya i?lemleri s?ras?nda da kullanabilirsiniz, rne?in;
    $ mv ../abc/dosya.uzanti .
    komutu bir st dizin alt?nda bulunan abc dizini ierisindeki dosya.uzanti isimli dosyay? bulundu?unuz dizine ta??yacakt?r.
  • man sayfalar?;
    Kullan?m?n? merak etti?iniz bir yaz?l?m?n/komutun kullan?m klavuzuna “man” komutu ile ula?abilirsiniz. rne?in unzip komutunun kullan?m klavuzuna;
    $ man unzip
    ile ula?abilirsiniz.
  • Herhangi bir ekrandan komut sat?r?na geri dnmek iin;
    CTRL+Z tu? kombinasyonunu kullanabilrisiniz. E?er bu al??mazsa CTRL+X deneyebilirsiniz. Her ikisi de al??mazsa son are olarak, shell’den ?k?? yapman?za neden olacak, CTRL+D kombinasyonunu kullanabilirsiniz.

Art?k denemelerimize ba?layabiliriz. Yaz?n?n “WordPress’i FTP kullanmadan gncellemek” blmne ikinci sayfadan ula?abilirsiniz.

Sayfalar: 1 2

“Sunuculardaki “Shell” nedir ve ne i?e yarar?” başlıklı yazıya 13 yorum yapılmış

  1. Fatih Arslan demiş ki:
    18 February 2007, 1:08 am

    Gzel bir yaz? olmu? ellerinize sa?l?k. Benim iin bu byk bir kriter, Shell(bash) deste?i vermeyen bir sunucu ile aram kt olurdu herhalde. Ayr?ca ek olarak dosyalar? dzenlemek iin

    vim dosya.txt

    ?eklinde Vim ile dzenleyebilirsiniz. Kendisi Linux camias?n?n en gzel, en nadide uygulamalar?ndan biridir. ??inize yarayabilir. Bir de Linux alt?ndan ba?lanmak iin

    ssh [email protected]?.com

    ?eklinde konsoldan giri? yapabilirsiniz. Openssh paketini yklemek ?art?yla tabi.

  2. ali demiş ki:
    18 February 2007, 1:36 am

    Evet, shell eri?iminin hayatlar?n? nas?l kolayla?t?rabilece?ini farkeden herkes bu olana?? sa?lamayan sunuculara so?uk bakmaya ba?l?yor ister istemez :)

    Yaz?y? konu ile ilk tan??acaklar? hedefleyerek yazd???m iin olabildi?ince sade tutmaya al??t?m, bu yzden birok araca de?inmedim. vim gerekten iyi bir dzenleyici olsa da ben bana kullan?m? daha kolay gelen nano’yu tercih ediyorum (sunucularda genellikle her ikisine de yer veriliyor). Yine, Linux kullan?c?lar?n?n Windows kullan?c?lar?na k?yasla, SSH’?n ne anlama geldi?inin ve nas?l kullan?laca??n?n daha ok fark?nda olacaklar?n? farzederek ok detaya yer vermemi?tim, ayr?nt? iin te?ekkr ederim ;)

  3. osman demiş ki:
    18 February 2007, 7:00 am

    evet gerektende ok gzel bir?ey bu shell. ben bugnden sonra hosting al?rken mutlaka shell deste?ine bakaca??m.

  4. Exxon Valdez demiş ki:
    20 February 2007, 6:14 pm

    Bir de, sunucuda ssh varsa byk olas?l?kla rsync de vard?r ki, bu uygulama sayfa yay?nlama, dosya yollama i?lemlerini baya?? bir h?zland?r?r.

  5. WordPress gncellemeleri: 2.1.1 ve 2.0.9 » Acemi Blogcu demiş ki:
    21 February 2007, 12:10 pm

    […] e?er sunucunuzun shell deste?i varsa, gncellemelerinizi zahmetsizce gerekle?tirmenin yolunu burada bulabilirsiniz […]

  6. ali demiş ki:
    22 February 2007, 10:42 am

    Exxon:
    Evet, hatta SVN’de varsa, bu deste?i veren yaz?l?mlar? kurmak ve gncellemek de olduka h?zlanacakt?r. Yak?n zamanda WordPress Codex’inde, WordPress’in SVN arac?l??? ile yklenmesi ve gncellenmesi zerine bir makale yay?nland?, burada yay?nlad???m makaleden faydalanmay? d?nenlerin oraya da bakmalar?nda yarar var.

  7. Bir Dost demiş ki:
    23 February 2007, 6:50 pm

    Arkada?lar Merhaba,

    Acemiblogcu’ dan daha acemi bir blog kullan?c?s? olan ben, birka gn nce kendi wordpress tabanl? sitemi am?? bulunuyorum ve ierik olarak bilgilerimi payla?mak istesemde, konular? k?sa ?ekilde anlatamamak gibi bir zrm oldu?u iin bir ok yaz?y? yar?da kesiyorum ve yazmay? b?rak?yorum. Fakat ilk gnderdi?im postlar?m yukar?da bahsi geen konularla ilgili(benim postlar?m daha nce yaz?lm??:) ve bu tesadften faydalanarak acemiblogcu’ nun izniyle burada hafif duyuru amal? sitenin adresini vermek istiyorum. Yukar?daki bahsi geen konuyla ilgili bir ka ipucu yazm??t?m projeler.org adresinde. Yeni ba?layanlar iin ok i?e yaramayacak olsada ilerde eminim saatlerinizi harcayaca??n?z konular aras?nda.. Ayr?ca anlat?m tarz?m ve cmleler ile ilgili ele?tirilerinizi yorum olarak yazarsan?z gelecek yaz?lar?ma(e?er imkan olursa) ok byk katk?da bulunmu? olursunuz. Bu tr yorumlar? muhtemelen yay?nlamam konu d??? olaca?? iin fakat hepsi kabulmdr :) Yaz?lm?? konu ile ilgili sorular?n?z ise cevab?yla beraber yay?nlacakt?r elbette.

    Hay?rl? gnler…

  8. Bilgili Genc » Blog Ar?ivi » WordPress 2.2 Getz demiş ki:
    29 September 2007, 12:19 pm

    […] ile gncellerken Trkiye belgelerindeki srm ykseltme makalesinden, Shell ile gncellerken buradan yard?m […]

  9. SSH Shell komutlar? (putty) | Blog ve Wolkanca demiş ki:
    20 May 2008, 8:59 am

    […] Shell nedir? Baz? sunucu sa?lay?c?lar?n nerdikleri paketler ile birlikte shell eri?imine izin verdiklerine mutlaka rastl?yorsunuzdur. Peki nedir bu shell dedikleri ve ne i?e yarar? ok k?saca zetlemek gerekirse; shell sunucunuz zerinde komut sat?r? zerinden i?lemler gerekle?tirebilmenize olanak sa?layan bir yaz?l?md?r. Shell ekran?n?, Windowsda "Ba?lat > al??t?r" ile kar??n?za ?kan kutuya "cmd" (win9x iin "command") yazd???n?zda kar??n?za ?kan siyah ekran?n Linux versiyonu olarak d?nebilirsiniz. Windowsdaki komut sat?r? ile kk benzerlikler gsterse de ok daha geli?mi? zellikler bar?nd?r?r, ki bu sayede de i?ini bilen birisi iin Linux ile i?letilen bir bilgisayar? herhangi bir arayze gerek kalmadan ynetmek ok kolayd?r… […]

  10. nurah demiş ki:
    7 August 2009, 2:36 pm

    ssh ile shel araindaki fark ne ?

  11. ali demiş ki:
    16 August 2009, 1:04 am

    ssh ile shel araindaki fark ne ?

    “SSH” ile sunucuya ba?lan?p “Shell” zerinden i?lem yap?yorsunuz.

  12. Webkantin demiş ki:
    22 January 2013, 5:42 pm

    ok te?ekkrler gzel anlat?m olmu?.

  13. SSH Shell komutlar? (putty) - WOLKANCA demiş ki:
    2 October 2020, 10:02 pm

    […] Shell nedir? Baz? sunucu sa?lay?c?lar?n nerdikleri paketler ile birlikte shell eri?imine izin verdiklerine mutlaka rastl?yorsunuzdur. Peki nedir bu shell dedikleri ve ne i?e yarar? ok k?saca zetlemek gerekirse; shell sunucunuz zerinde komut sat?r? zerinden i?lemler gerekle?tirebilmenize olanak sa?layan bir yaz?l?md?r. Shell ekran?n?, Windows'da "Ba?lat > al??t?r" ile kar??n?za ?kan kutuya "cmd" (win9x iin "command") yazd???n?zda kar??n?za ?kan siyah ekran?n Linux versiyonu olarak d?nebilirsiniz. Windows'daki komut sat?r? ile kk benzerlikler gsterse de ok daha geli?mi? zellikler bar?nd?r?r, ki bu sayede de i?ini bilen birisi iin Linux ile i?letilen bir bilgisayar? herhangi bir arayze gerek kalmadan ynetmek ok kolayd?r… […]

Görüşünüzü bildirin

XHTML: Bu etiketleri kullanabilirsiniz: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>